Trả lời nhanh: Bản ESXi miễn phí từng cho phép chạy máy ảo không giới hạn số lượng trên một máy chủ, nhưng khóa giao diện lập trình ghi và không dùng được các tính năng cụm. Sau khi Broadcom tái cấu trúc danh mục, bản này không còn được cung cấp như trước, và người cần một nền tảng miễn phí nên nhìn sang các lựa chọn mã nguồn mở.
Rất nhiều quản trị viên tại Việt Nam học ảo hóa bằng bản miễn phí này, và nhiều doanh nghiệp nhỏ vẫn đang chạy hệ thống thật trên nó. Bài này nói rõ nó cho gì và khóa gì, tình hình hiện nay, và những gì bạn nên làm nếu đang phụ thuộc vào nó.
Bản miễn phí cho những gì
Nó là một bản ESXi đầy đủ về mặt lõi ảo hóa, chỉ bị khóa một số khả năng bằng khóa giấy phép.
Vẫn có: chạy máy ảo trên một máy chủ, giao diện web để quản trị, hỗ trợ mọi hệ điều hành khách, và không giới hạn số máy ảo nếu phần cứng còn chỗ.
Bị khóa:
- Giao diện lập trình ở chế độ ghi. Đọc thông tin thì được, nhưng công cụ bên ngoài không ra lệnh được vào máy chủ.
- Kết nối vào vCenter. Nghĩa là không có cụm, không chuyển máy ảo khi đang chạy, không tự bật lại máy ảo khi máy chủ chết.
- Giới hạn số lõi ảo tối đa cho mỗi máy ảo ở một số phiên bản.
- Không có hỗ trợ kỹ thuật. Bạn tự xoay xở với tài liệu và cộng đồng.
Điểm đau lớn nhất là sao lưu
Trong bốn giới hạn trên, cái gây khổ nhất trong vận hành thật không phải là thiếu cụm mà là khóa giao diện lập trình ghi.
Lý do: gần như mọi phần mềm sao lưu máy ảo đều làm việc qua giao diện lập trình. Chúng gọi vào máy chủ để yêu cầu chụp trạng thái, đọc dữ liệu đĩa, rồi xóa ảnh chụp. Khóa ghi nghĩa là chúng không làm được bước đầu tiên.
Hệ quả là người dùng bản miễn phí phải sao lưu bằng cách thủ công: tắt máy ảo, chép tệp đĩa sang nơi khác, bật lại. Việc này không tự động hóa được, gây gián đoạn dịch vụ, và trong thực tế thường bị bỏ quên sau vài tháng.
Một hệ thống chạy thật mà không có sao lưu tự động là rủi ro lớn hơn nhiều so với khoản tiền tiết kiệm được từ giấy phép.
Tình hình hiện nay
Sau khi Broadcom mua lại VMware, toàn bộ danh mục sản phẩm được tái cấu trúc theo hướng gói thuê bao dành cho doanh nghiệp. Bản miễn phí không còn nằm trong hướng đi đó và không còn được cung cấp như trước.
Thay đổi kèm theo ở phía trả phí cũng đáng kể: chuyển từ mua đứt sang thuê bao, tính theo lõi vật lý với mức tối thiểu bắt buộc cho mỗi máy chủ. Với máy chủ ít lõi, mức tối thiểu này đẩy chi phí lên đáng kể so với cách tính cũ.
Trước khi kết luận, hãy kiểm tra trực tiếp trên trang chính thức của hãng vì chính sách sản phẩm thay đổi theo thời gian. Điều chắc chắn là không nên xây kế hoạch dài hạn dựa trên giả định bản miễn phí sẽ luôn có.
Ba phương án miễn phí thay thế
Nếu mục tiêu là một nền tảng ảo hóa không tốn tiền giấy phép, có ba hướng thực tế.
Nền tảng mã nguồn mở dựa trên Debian. Miễn phí đầy đủ tính năng, có giao diện web, có cụm, có sao lưu tích hợp và có cả lưu trữ phân tán. Gói đăng ký chỉ mua khi cần kho cập nhật ổn định và hỗ trợ. Đây là lựa chọn được nhiều người chuyển sang nhất.
Vai trò ảo hóa của Windows Server. Nếu doanh nghiệp đã mua Windows Server thì tính năng này đã nằm trong đó, không phải trả thêm. Hợp lý khi hệ thống chủ yếu là máy ảo Windows và đội đã quen công cụ của Microsoft.
Nền tảng mã nguồn mở khác dựa trên bộ ảo hóa của Xen. Có giao diện quản lý riêng, cũng miễn phí phần lõi, phù hợp với người muốn một lựa chọn khác ngoài hai hướng trên.
Cả ba đều cho phép sao lưu tự động, tức là giải quyết đúng điểm đau lớn nhất của bản miễn phí cũ.
Nếu bạn đang chạy hệ thống thật trên bản miễn phí
Bốn việc nên làm, theo thứ tự ưu tiên.
- Kiểm tra ngay tình trạng sao lưu. Có bản sao lưu nào không, gần nhất là bao giờ, và đã bao giờ thử phục hồi chưa. Đây là việc cấp bách nhất, làm trước mọi tính toán về nền tảng.
- Ghi lại cấu hình hiện tại: danh sách máy ảo, tài nguyên từng máy, sơ đồ mạng, kho lưu trữ. Tài liệu này cần cho mọi phương án tiếp theo.
- Dựng thử một nền tảng thay thế trên một máy chủ rảnh, chuyển thử một máy ảo ít quan trọng, đo lại hiệu năng.
- Quyết định: mua giấy phép chính thức nếu hệ thống ràng buộc với hệ sinh thái này, hoặc lên kế hoạch chuyển dần nếu không có ràng buộc.
Điều không nên làm là tiếp tục chạy hệ thống thật mà không có sao lưu tự động, dù bạn chọn hướng nào.
Bản miễn phí khóa đường sao lưu tự động
Bản miễn phí thường bị khóa phần giao tiếp lập trình dùng cho việc sao lưu, nghĩa là các phần mềm sao lưu máy ảo thông dụng không kết nối vào được. Hệ quả thực tế: bạn phải tắt máy ảo rồi chép tệp thủ công, hoặc cài phần mềm sao lưu vào bên trong từng máy ảo. Cả hai cách đều làm được nhưng đều tốn công và dễ bị bỏ quên. Đây là lý do chính khiến bản miễn phí không phù hợp cho hệ thống chạy thật.
Ba phương án thay thế và điểm mạnh của từng cái
| Phương án | Mạnh ở đâu | Cần lưu ý gì |
|---|---|---|
| Nền ảo hóa mã nguồn mở có giao diện web | Đầy đủ tính năng, có sao lưu tích hợp, cộng đồng lớn | Cần biết Linux khi xử lý sự cố |
| Ảo hóa tích hợp sẵn trong hệ điều hành máy chủ | Quen thuộc nếu đội đã dùng hệ điều hành đó | Vẫn phải tính giấy phép hệ điều hành |
| Ảo hóa dựa trên nhân Linux, quản lý bằng công cụ riêng | Nhẹ và linh hoạt | Cần nhiều kiến thức hơn để dựng và vận hành |
Ba việc cần làm trong tháng này
# Ba viec can lam trong thang nay, theo thu tu: # 1. Kiem tra ban co ban sao luu THUC SU dung duoc khong# Cach kiem duy nhat: khoi phuc thu mot may ao ve mot may khac# Neu chua bao gio lam viec nay, hay lam trong tuan nay # 2. Ghi lai cau hinh cua tung may ao ra giay hoac ra tai lieu# So nhan, bo nho, dung luong dia, dia chi mang, dich vu dang chay# Khi phai dung lai gap, ban se can dung danh sach nay # 3. Lap ke hoach chuyen nen, khong lam gap# Chuyen may it quan trong truoc, giu nen cu chay song song # Dieu KHONG nen lam: doi den khi phan cung hong roi moi tinh.# Luc do ban vua phai xu ly su co, vua phai hoc nen moi.Câu hỏi thường gặp
Máy đang chạy bản miễn phí có bị tắt không
Không. Phần mềm đã cài vẫn tiếp tục chạy, khóa giấy phép miễn phí đã kích hoạt không tự hết hạn. Điều bạn mất là khả năng tải bản mới, nhận bản vá bảo mật và cài lại khi cần. Đây là rủi ro tích tụ theo thời gian chứ không phải sự cố tức thì.
Bản miễn phí có giới hạn RAM không
Ở các phiên bản đời cũ từng có giới hạn bộ nhớ vật lý, nhưng giới hạn đó đã được gỡ từ lâu. Giới hạn còn lại đáng kể là số lõi ảo tối đa cho mỗi máy ảo ở một số phiên bản, cùng với việc khóa giao diện lập trình ghi.
Có thể nâng từ bản miễn phí lên bản trả phí không
Được, chỉ cần nhập khóa giấy phép mới vào máy chủ đang chạy, không phải cài lại. Máy ảo và cấu hình giữ nguyên. Đây là đường đi mượt nhất nếu bạn quyết định mua chính thức.
Dùng bản miễn phí cho phòng thí nghiệm có ổn không
Với mục đích học và thử nghiệm thì các giới hạn không gây khó chịu nhiều. Nhưng nếu mục tiêu là học một nền tảng để dùng lâu dài, hãy cân nhắc học thẳng nền tảng mà bạn định triển khai thật, thay vì học một bản đang bị thu hẹp.