Trả lời nhanh: Windows Server tính theo lõi vật lý của máy chủ, không theo máy ảo. Mỗi máy chủ phải cấp phép toàn bộ lõi, tối thiểu mười sáu lõi. Một bộ giấy phép Standard cho phép chạy hai máy ảo Windows trên máy đó, muốn thêm thì mua chồng thêm bộ nữa. Datacenter cho số máy ảo không giới hạn và rẻ hơn khi mật độ vượt khoảng mười tới mười bốn máy ảo.
Đây là phép tính bị làm sai thường xuyên nhất, vì trực giác nói mỗi máy ảo một giấy phép, còn quy tắc thật lại đếm phần cứng bên dưới. Sai theo hướng thiếu là rủi ro pháp lý, sai theo hướng thừa là tiền chết. Bài này đi qua đúng cách tính, kèm điểm hòa vốn giữa hai phiên bản.
Quy tắc đếm cơ bản
Ba quy tắc, thuộc lòng là tính đúng phần lớn trường hợp.
- Đếm lõi vật lý, không đếm luồng. Một CPU mười lõi có hai mươi luồng thì vẫn tính mười lõi.
- Phải cấp phép toàn bộ lõi của máy chủ, kể cả khi bạn chỉ dùng một phần. Không có chuyện cấp phép nửa máy.
- Có mức tối thiểu. Ít nhất tám lõi cho mỗi CPU và ít nhất mười sáu lõi cho mỗi máy chủ. Máy một CPU sáu lõi vẫn phải mua như mười sáu lõi.
Giấy phép bán theo gói hai lõi hoặc gói mười sáu lõi. Một máy chủ hai CPU mỗi CPU mười hai lõi có hai mươi bốn lõi, cần hai mươi bốn lõi giấy phép, tức một gói mười sáu cộng bốn gói hai lõi.
Standard cho mấy máy ảo
Đây là phần gây nhầm nhiều nhất. Một bộ giấy phép Standard phủ đủ số lõi của máy chủ cho phép chạy hai máy ảo Windows trên máy đó.
Muốn nhiều hơn, bạn mua chồng thêm một bộ đầy đủ nữa cho cùng máy chủ đó. Mỗi bộ chồng thêm cho thêm hai máy ảo.
Ví dụ cụ thể. Máy chủ mười sáu lõi chạy sáu máy ảo Windows cần ba bộ giấy phép mười sáu lõi, tức bốn mươi tám lõi giấy phép cho một máy mười sáu lõi vật lý. Con số nghe lạ nhưng đúng quy tắc.
Lưu ý thêm: bản Standard cũng cho phép chạy chính hệ điều hành trên máy chủ vật lý làm nền ảo hóa, với điều kiện máy đó chỉ dùng để chạy vai trò ảo hóa chứ không chạy dịch vụ nào khác.
Khi nào Datacenter rẻ hơn
Datacenter phủ số máy ảo Windows không giới hạn trên máy chủ đã cấp phép. Giá mỗi lõi cao hơn Standard nhiều lần, nên câu hỏi là mật độ bao nhiêu thì đổi.
Cách tính điểm hòa vốn: lấy giá Datacenter cho số lõi của máy chia cho giá một bộ Standard cùng số lõi, ra số bộ Standard tương đương, rồi nhân hai vì mỗi bộ cho hai máy ảo.
Với tương quan giá thường thấy, điểm hòa vốn rơi vào khoảng mười tới mười bốn máy ảo Windows trên một máy chủ. Dưới mức đó thì Standard rẻ hơn, trên mức đó thì Datacenter.
Nhưng đừng chỉ nhìn con số hiện tại. Nếu kế hoạch ba năm là tăng mật độ, mua Datacenter sớm tránh được việc mua chồng nhiều bộ Standard rồi vẫn phải đổi. Ngoài ra Datacenter còn kèm một số tính năng riêng về lưu trữ và mạng, đáng tính vào cân nhắc.
Máy ảo di chuyển trong cụm
Giống trường hợp cơ sở dữ liệu, đây là chỗ dễ vi phạm mà không hay biết.
Mặc định, giấy phép gắn với một máy chủ vật lý và chỉ được chuyển sang máy khác sau một khoảng thời gian tối thiểu. Trong cụm có cân bằng tải tự động, máy ảo chuyển bất cứ lúc nào.
Ba cách xử lý hợp lệ.
- Cấp phép tất cả các máy chủ trong cụm ở mức đủ cho số máy ảo tối đa có thể chạy trên mỗi máy. Đơn giản và an toàn nhất.
- Mua quyền linh hoạt kèm theo giấy phép để được chuyển không giới hạn tần suất.
- Ràng buộc máy ảo vào nhóm máy chủ nhất định bằng cấu hình và ghi lại làm bằng chứng.
Trong thực tế, phần lớn doanh nghiệp có cụm ảo hóa chọn cách thứ nhất vì dễ chứng minh nhất khi có rà soát.
Đừng quên giấy phép truy cập
Cấp phép cho máy chủ mới xong một nửa. Mỗi người dùng hoặc mỗi thiết bị kết nối vào máy chủ đều cần một giấy phép truy cập riêng.
Vài điểm cần nhớ.
- Chọn kiểu theo người dùng hay theo thiết bị tùy tình huống. Người dùng nhiều thiết bị thì chọn theo người. Nhiều ca làm việc dùng chung một máy thì chọn theo thiết bị.
- Phiên bản giấy phép truy cập phải bằng hoặc cao hơn phiên bản máy chủ. Nâng máy chủ lên bản mới thì phải nâng cả nhóm giấy phép truy cập.
- Truy cập gián tiếp qua một ứng dụng trung gian vẫn tính, nhiều nơi đếm thiếu vì chỉ đếm người kết nối trực tiếp.
- Dịch vụ máy tính từ xa cần thêm một loại giấy phép truy cập riêng nữa, tách biệt với giấy phép truy cập máy chủ.
Cách đếm, tóm gọn thành bốn bước
| Bước | Việc cần làm |
|---|---|
| 1 | Đếm số nhân xử lý vật lý của máy chủ, không đếm số luồng |
| 2 | Áp mức tối thiểu bắt buộc theo quy định của hãng, kể cả khi máy có ít nhân hơn |
| 3 | Nhân đôi số giấy phép nếu cần chạy nhiều máy ảo hơn mức bản tiêu chuẩn cho phép |
| 4 | So tổng chi phí với phương án bản cao cấp cho phép chạy không giới hạn số máy ảo |
Bước hai là bước bị bỏ qua nhiều nhất. Có mức tối thiểu phải mua cho mỗi máy chủ, nên một máy chủ nhỏ vẫn phải mua đủ mức đó chứ không mua theo đúng số nhân thực có.
Ngưỡng chuyển sang bản cao cấp
# Cach tinh de tu quyet dinh: # A = chi phi ban tieu chuan cho mot may chu# n = so may ao ban can chay tren may chu do# k = so may ao ma mot bo giay phep tieu chuan cho phep # So bo can mua = lam tron len cua (n chia k)# Tong chi phi ban tieu chuan = A nhan so bo do # So voi chi phi ban cao cap cho cung may chu do.# Diem hoa von thuong roi vao khoang tren duoi 10 may ao,# nhung con so cu the phu thuoc bang gia tai thoi diem mua. # Luu y quan trong: neu ban DU DINH tang so may ao trong 2 nam toi,# hay tinh theo con so tuong lai chu khong theo con so hom nay.# Mua bo sung ve sau thuong dat hon mua mot lan.Hai chỗ hay quên
- Giấy phép truy cập cho người dùng hoặc thiết bị là khoản riêng, không nằm trong tiền mua hệ điều hành máy chủ. Đây là khoản bị quên nhiều nhất trong dự toán.
- Máy ảo di chuyển trong cụm. Nếu máy ảo có thể chạy trên bất kỳ máy chủ nào trong cụm, phạm vi cần cấp phép rộng hơn bạn nghĩ. Giới hạn phạm vi di chuyển ngay trong cấu hình hệ thống ảo hóa là cách xử lý thông thường.
Câu hỏi thường gặp
Chạy máy ảo Linux trên máy chủ đó có phải mua thêm không
Không. Giấy phép Windows Server chỉ tính cho các máy ảo chạy Windows Server. Máy ảo Linux không liên quan. Nhưng chú ý là số máy ảo Windows được phép vẫn tính theo bộ giấy phép đã mua, dù trên máy còn nhiều máy ảo Linux khác.
Đổi nền tảng ảo hóa có làm giảm số giấy phép không
Không. Cách đếm dựa trên lõi vật lý của máy chủ, không phụ thuộc bạn dùng VMware, Proxmox hay nền tảng nào khác. Đây là kỳ vọng nhầm phổ biến khi doanh nghiệp lập dự toán chuyển đổi để tiết kiệm.
Máy chủ dự phòng có phải mua giấy phép không
Máy dự phòng thụ động hoàn toàn, chỉ bật khi máy chính hỏng, thường được miễn nếu bạn có mua quyền nâng cấp kèm giấy phép chính. Nếu máy dự phòng có chạy bất cứ việc gì trong lúc bình thường thì phải cấp phép đầy đủ.
Mua thiếu giấy phép thì rủi ro thế nào
Khi rà soát phát hiện, khoản phải trả bù thường tính lùi cho toàn bộ thời gian đã dùng cộng phần chênh lệch. Với môi trường ảo hóa nhiều máy chủ, con số này lớn hơn nhiều so với chi phí mua đúng ngay từ đầu.