Trả lời nhanh: Ảo hóa là cách chia một máy chủ vật lý thành nhiều máy chủ độc lập bằng phần mềm. Lợi ích chính là dùng hết công suất phần cứng, khôi phục nhanh sau sự cố và triển khai hệ thống mới trong vài phút thay vì vài tuần. Đổi lại tập trung nhiều hệ thống lên một phần cứng nên cần thiết kế chịu lỗi cẩn thận.
Bài này viết cho người ra quyết định chứ không cho người vận hành. Không có lệnh, không có thuật ngữ nếu tránh được, chỉ giải thích công nghệ này giải quyết vấn đề gì và bạn nên hỏi đội kỹ thuật những câu nào.
Giải thích không dùng thuật ngữ
Hình dung một tòa nhà văn phòng. Trước đây mỗi công ty thuê một tòa riêng, và phần lớn thời gian các tầng đều trống.
Ảo hóa giống việc chia tòa nhà thành nhiều văn phòng độc lập. Mỗi công ty có cửa riêng, khóa riêng, không thấy văn phòng bên cạnh, nhưng tất cả dùng chung hệ thống điện, thang máy và bảo vệ.
Với máy chủ cũng vậy. Trước đây mỗi hệ thống một máy chủ riêng, và phần lớn thời gian các máy chạy ở mức thấp so với công suất. Ảo hóa chia một máy chủ mạnh thành nhiều máy chủ ảo, mỗi cái chạy một hệ thống, tách biệt với nhau.
Điều quan trọng: các hệ thống đó thực sự tách biệt. Một cái hỏng hay bị tấn công thì cái bên cạnh không bị kéo theo, y như văn phòng bên cạnh không bị ảnh hưởng khi một công ty gặp sự cố.
Ba lợi ích lớn nhất
Dùng hết công suất phần cứng. Một máy chủ đời mới thừa sức chạy công việc của nhiều máy đời cũ. Gom lại nghĩa là ít máy hơn, ít điện hơn, ít chỗ trong tủ hơn, ít thiết bị phải bảo trì hơn.
Khôi phục nhanh sau sự cố. Đây là lợi ích được đánh giá thấp nhất nhưng thường có giá trị lớn nhất. Toàn bộ một máy chủ ảo nằm trong vài tệp. Máy hỏng thì phục hồi tệp lên phần cứng khác và bật lên, thay vì cài lại hệ điều hành rồi cấu hình lại từ đầu, việc có thể mất nhiều ngày và cần người biết chính xác nó từng được cấu hình ra sao.
Triển khai hệ thống mới nhanh. Cần một máy chủ cho dự án mới, đội kỹ thuật tạo trong vài phút thay vì mua máy và chờ hàng về. Điều này đổi cách doanh nghiệp phản ứng với cơ hội kinh doanh.
Thêm hai lợi ích phụ nhưng đáng kể: bảo trì phần cứng mà không dừng dịch vụ, và dựng môi trường thử nghiệm giống hệt hệ thống thật để giảm rủi ro khi cập nhật.
Rủi ro và cách xử lý
Cần nhìn thẳng vào hai rủi ro thật.
Tập trung rủi ro. Trước đây một máy chủ hỏng thì một hệ thống dừng. Giờ một máy chủ hỏng thì nhiều hệ thống dừng cùng lúc. Đây là đánh đổi thật và phải xử lý bằng thiết kế: từ ba máy chủ trở lên gộp thành cụm, để máy ảo tự bật lại ở máy khác khi một máy chết.
Thêm một lớp cần bảo trì. Bản thân phần mềm ảo hóa cũng cần cập nhật, cũng có lỗ hổng. Đội kỹ thuật cần biết vận hành nó.
Và một hiểu lầm cần dẹp bỏ: ảo hóa không làm giảm chi phí giấy phép phần mềm. Windows Server và cơ sở dữ liệu vẫn tính theo phần cứng bên dưới. Nhiều dự toán chuyển đổi tính nhầm điểm này và bị hụt ngân sách.
Chi phí thật
Bốn khoản khi triển khai ảo hóa cho một doanh nghiệp vừa.
- Máy chủ. Cần máy mạnh hơn để gánh nhiều hệ thống. Nhưng một máy mạnh thường rẻ hơn nhiều máy yếu cộng lại, và tốn ít điện hơn.
- Giấy phép nền tảng ảo hóa. Có nền tảng thương mại tính phí theo lõi, và có nền tảng mã nguồn mở miễn phí với gói hỗ trợ tùy chọn. Đây là chỗ chênh lệch lớn và đáng cân nhắc kỹ.
- Lưu trữ. Nếu muốn khả năng chịu lỗi thật thì cần kho lưu trữ mà nhiều máy chủ cùng thấy, và đây là khoản đầu tư đáng kể.
- Đào tạo hoặc thuê ngoài. Đội kỹ thuật cần thời gian làm quen, hoặc bạn thuê đơn vị bên ngoài vận hành.
Khoản tiết kiệm rõ nhất không nằm ở phần cứng mà ở thời gian: thời gian khôi phục sau sự cố, thời gian triển khai hệ thống mới, thời gian bảo trì không phải dừng dịch vụ.
Năm câu nên hỏi đội kỹ thuật
- Nếu máy chủ ảo hóa hỏng thì bao lâu hệ thống chạy lại được. Câu trả lời tốt là vài phút vì có cụm nhiều máy. Câu trả lời cần lo là chúng ta sẽ phục hồi từ bản sao lưu, vì đó có thể là nhiều giờ.
- Chúng ta có bản sao lưu ở địa điểm khác không, và lần cuối thử phục hồi là khi nào. Câu hỏi thứ hai quan trọng hơn câu thứ nhất.
- Phần mềm chính của công ty có được nhà cung cấp hỗ trợ trên nền tảng này không. Ràng buộc này quyết định lựa chọn nền tảng.
- Chúng ta đã tính đủ giấy phép chưa, gồm cả giấy phép truy cập cho từng người dùng.
- Nếu người phụ trách nghỉ việc thì ai vận hành được hệ thống này. Câu này dẫn tới việc có tài liệu vận hành hay không, và đó là rủi ro thật của nhiều doanh nghiệp.
Năm câu này không cần bạn hiểu kỹ thuật, nhưng câu trả lời cho chúng nói khá đủ về mức trưởng thành của hạ tầng công ty bạn.
Bảng câu hỏi và dấu hiệu câu trả lời tốt
| Câu hỏi | Câu trả lời tốt trông như thế nào |
|---|---|
| Nếu một máy chủ vật lý hỏng ngay bây giờ, bao lâu chúng ta làm việc lại được | Một con số cụ thể, kèm mô tả các bước, và đã từng thử |
| Bản sao lưu của chúng ta được thử khôi phục lần cuối khi nào | Một ngày cụ thể trong ba tháng gần đây |
| Ngoài anh ra, ai vận hành được hệ thống này | Ít nhất một tên người khác, và người đó đã từng làm thật |
| Chúng ta có bản sao dữ liệu ở địa điểm khác không | Có, và nói được nó nằm ở đâu, cập nhật tới thời điểm nào |
| Giấy phép phần mềm cho các máy ảo đã đủ chưa | Có bản kê cập nhật trong quý gần nhất |
Năm câu này không đòi hỏi bạn hiểu kỹ thuật. Chúng đo mức độ sẵn sàng của hệ thống, và cách đội trả lời nói lên nhiều hơn bất kỳ báo cáo nào.
Ba rủi ro lớn nhất và cách xử
- Nhiều thứ dồn vào một máy vật lý. Máy đó hỏng là dừng nhiều dịch vụ cùng lúc. Cách xử lý là có máy thứ hai, không phải mua máy đầu tiên đắt hơn.
- Chỉ một người biết vận hành. Đây là rủi ro lớn nhất của hạ tầng nhỏ và cũng là rủi ro dễ xử lý nhất: yêu cầu tài liệu vận hành và yêu cầu người thứ hai thử làm theo.
- Nhầm ảnh chụp trạng thái với bản sao lưu. Hai thứ khác nhau, và chỉ cái thứ hai cứu được bạn khi hỏng phần cứng.
Chi phí thật, nhìn theo ba năm
# Cac dong can co trong ban du toan: # + Phan cung: may chu, o dia, thiet bi mang# + Giay phep phan mem ao hoa, neu chon nen thuong mai# + Giay phep he dieu hanh cho TUNG may ao# Day la dong bi quen nhieu nhat trong cac ban du toan# + Giay phep truy cap cho nguoi dung hoac thiet bi# + Ha tang sao luu, gom ca noi luu o dia diem khac# + Thoi gian van hanh hang thang# + Dao tao hoac thue ngoai cho nguoi thu hai # Cau hoi kiem chung ban du toan:# neu tat ca cac may ao chay he dieu hanh co ban quyen,# ban du toan da tinh du giay phep cho tat ca chua. # Neu cau tra loi la chua, ban du toan dang thieu mot khoan# co the lon hon ca tien mua may chu.Câu hỏi thường gặp
Doanh nghiệp nhỏ có cần ảo hóa không
Từ hai máy chủ trở lên là đã nên. Ngay cả với một máy chủ, việc chạy các hệ thống trong máy ảo thay vì cài chung cũng đáng, vì bạn tách được các dịch vụ và khôi phục nhanh hơn nhiều khi có sự cố.
Ảo hóa và điện toán đám mây khác nhau thế nào
Ảo hóa là công nghệ chia phần cứng. Đám mây là mô hình dịch vụ, nơi bạn thuê tài nguyên của người khác theo nhu cầu, và bên dưới nó cũng chạy trên ảo hóa. Doanh nghiệp có thể ảo hóa trên phần cứng của mình, thuê đám mây, hoặc dùng cả hai.
Có nên thuê ngoài việc vận hành không
Đáng cân nhắc nếu công ty không có người chuyên trách hạ tầng. Chi phí thường thấp hơn tuyển một người, và bạn có đội trực ngoài giờ. Điều cần làm rõ là phạm vi công việc và ai chịu trách nhiệm khi có sự cố, ghi bằng văn bản.
Mất bao lâu để triển khai
Với doanh nghiệp vừa, phần dựng hạ tầng tính bằng tuần. Phần chuyển các hệ thống hiện có sang thì tính bằng tháng, vì mỗi hệ thống cần kiểm thử lại. Đừng kỳ vọng xong trong vài ngày, và hãy làm theo đợt nhỏ.
