Trả lời nhanh: TrueNAS là hệ điều hành lưu trữ miễn phí cài lên máy chủ trần, dùng ZFS để chịu lỗi và kiểm tra toàn vẹn dữ liệu. Nó biến một máy chủ cũ thành kho lưu trữ dung lượng lớn với chi phí phần mềm bằng không, đổi lại bạn tự chịu trách nhiệm khi hỏng và cần RAM nhiều hơn NAS bán sẵn đáng kể.
Nhiều doanh nghiệp có một máy chủ cũ đã hết vòng đời sản xuất nhưng còn chạy tốt, và một nhu cầu lưu trữ đang phình ra. TrueNAS ghép đúng hai thứ đó lại. Bài này nói thẳng về những gì bạn được và những gì bạn phải tự gánh khi đi hướng này.
TrueNAS làm được gì
Về bản chất nó là một hệ điều hành chuyên cho lưu trữ, quản trị qua trình duyệt, cài lên phần cứng bất kỳ. Các việc chính nó lo.
- Chia sẻ tệp qua mạng theo nhiều giao thức, phục vụ được cả máy Windows lẫn máy Linux và máy Mac.
- Chia ổ đĩa qua mạng cho máy chủ khác dùng như ổ cục bộ, hữu ích khi làm kho lưu trữ dùng chung cho cụm ảo hóa.
- Ảnh chụp và nhân bản. Chụp trạng thái gần như tức thì, và đẩy bản sao sang một máy TrueNAS khác theo lịch.
- Kiểm tra toàn vẹn dữ liệu. Mỗi khối dữ liệu có mã kiểm tra, hệ thống phát hiện và tự sửa khi phát hiện sai lệch âm thầm.
Điểm cuối là thứ mà NAS bán sẵn tầm thấp và RAID phần cứng thông thường không làm được. Với dữ liệu giữ nhiều năm, đây là khác biệt thật chứ không phải điểm cộng trên giấy.
Phần cứng cần những gì
Bốn thứ theo mức quan trọng.
RAM, và nhiều hơn bạn nghĩ. Quy tắc thô là một gigabyte cho mỗi terabyte dung lượng, tối thiểu mười sáu gigabyte cho hệ thống thật. ZFS dùng RAM làm bộ nhớ đệm rất mạnh tay, thiếu RAM là chậm thấy rõ. Nên dùng RAM có sửa lỗi vì ZFS tin vào dữ liệu trong bộ nhớ.
Card điều khiển ổ ở chế độ để hệ điều hành thấy từng ổ. Đây là điểm bắt buộc. ZFS phải nói chuyện trực tiếp với từng ổ mới quản được chịu lỗi và toàn vẹn. Card RAID phần cứng gộp ổ lại rồi đưa cho hệ điều hành một khối duy nhất là cấu hình sai, và nó phá gần hết lợi ích của ZFS.
Ổ khởi động riêng. Một cặp ổ nhỏ chạy soi gương cho hệ điều hành, tách khỏi nhóm ổ chứa dữ liệu.
Mạng. Một cổng gigabit là điểm nghẽn rõ ràng khi nhóm ổ có nhiều đĩa. Nếu máy chủ cũ có cổng nhanh hơn thì nên tận dụng.
Bố trí nhóm ổ cho đúng ngay từ đầu
Cách gom ổ trong ZFS rất khó sửa sau khi đã tạo, nên đây là quyết định cần cân nhắc kỹ nhất.
- Nhóm chịu được một ổ hỏng. Hợp với nhóm ba tới năm ổ. Đơn giản và tiết kiệm dung lượng nhất trong các cấu hình chịu lỗi.
- Nhóm chịu được hai ổ hỏng. Nên chọn khi ổ có dung lượng lớn, vì thời gian dựng lại dữ liệu sau khi thay ổ kéo dài nhiều giờ tới nhiều ngày, và đó là lúc dễ lộ ra ổ thứ hai đang yếu.
- Nhóm soi gương. Chỉ dùng được một nửa dung lượng nhưng dựng lại nhanh và hiệu năng cao. Hợp khi kho này phục vụ máy ảo chứ không chỉ chứa tệp.
Lời khuyên thực dụng: với ổ dung lượng lớn, hãy chọn cấu hình chịu được hai ổ hỏng ngay từ đầu. Khoản dung lượng mất thêm rẻ hơn nhiều so với một lần mất toàn bộ dữ liệu.
Vận hành hằng ngày
Bốn việc cần thiết lập ngay sau khi cài.
- Lịch quét toàn bộ dữ liệu. Hệ thống đọc lại mọi khối và đối chiếu mã kiểm tra, phát hiện lỗi âm thầm trước khi bạn cần tới dữ liệu đó. Đặt hằng tháng.
- Lịch kiểm tra sức khỏe ổ. Đọc các chỉ số tự chẩn đoán của ổ để biết ổ nào sắp hỏng.
- Cảnh báo qua thư. Bắt buộc. Không có nó thì ổ hỏng vài tháng vẫn không ai biết, và đó là cách mất dữ liệu điển hình.
- Ảnh chụp theo lịch. Giữ nhiều bản theo ngày và theo tuần. Đây là thứ cứu bạn khi có người xóa nhầm.
Khi nào nên mua NAS bán sẵn thay vì tự dựng
Tự dựng không phải lúc nào cũng đúng. Nên mua thiết bị bán sẵn khi rơi vào các trường hợp sau.
- Không có người chuyên trách công nghệ thông tin. Khi hỏng, bạn cần một số điện thoại để gọi chứ không phải một diễn đàn để đọc.
- Cần thiết bị nhỏ, êm, đặt trong phòng làm việc. Máy chủ cũ thường ồn và ăn điện.
- Dung lượng nhỏ dưới vài chục terabyte và không có sẵn máy chủ cũ. Lúc đó chênh lệch chi phí không đủ bù công sức.
Ngược lại, tự dựng thắng rõ khi dung lượng lớn, đã có sẵn phần cứng, và trong đội có người thoải mái với Linux. Tính trên vài chục terabyte, khoản tiết kiệm đủ để mua thêm ổ dự phòng.
Yêu cầu phần cứng, chỗ khác với máy chủ thường
| Bộ phận | Yêu cầu riêng | Vì sao |
|---|---|---|
| Bộ nhớ | Nhiều hơn máy chủ thường đáng kể | Hệ thống tệp này dùng bộ nhớ làm bộ đệm đọc, thiếu bộ nhớ là chậm rõ |
| Bộ điều khiển ổ đĩa | Chế độ cho phép hệ điều hành thấy trực tiếp từng ổ | Đưa qua lớp RAID phần cứng làm mất khả năng tự phát hiện hỏng dữ liệu |
| Nguồn điện | Nên có bộ lưu điện | Mất điện đột ngột giữa lúc ghi là tình huống nguy hiểm nhất |
| Ổ đĩa | Loại dành cho chạy liên tục | Ổ máy tính cá nhân hỏng nhanh khi chạy suốt ngày đêm |
Điểm quan trọng nhất là bộ điều khiển ổ đĩa. Nếu bạn để RAID phần cứng che các ổ lại, hệ thống tệp không còn thấy từng ổ riêng và mất đi phần lớn giá trị của nó.
Bố trí nhóm ổ, quyết định khó sửa nhất
# Day la lua chon kho doi nhat sau khi da co du lieu.# Nghi ky truoc, dung vua lam vua tinh. # Nguyen tac thuc dung:# - Nhom nho nhieu hon tot hon mot nhom rat lon# - Khong tron o dia khac dung luong trong cung mot nhom# - Chua san it nhat mot o de thay khi hong # Kiem tra suc khoe, lam hang thang:zpool status # trang thai nhom ozpool list # dung luong con lai # Chay kiem tra toan ven du lieu dinh ky, moi thang mot lanzpool scrub ten-nhom# Xem tien dozpool status ten-nhom # Canh bao: khi day tren 80 phan tram, hieu nang giam ro# Len ke hoach mo rong TRUOC khi cham nguong nayKhi nào nên mua thiết bị bán sẵn thay vì tự dựng
- Khi không có ai trong công ty quen với Linux. Thiết bị bán sẵn có giao diện đơn giản và có bên hỗ trợ khi hỏng.
- Khi cần đưa vào chạy trong vài ngày. Tự dựng luôn tốn thời gian nhiều hơn dự tính, nhất là ở khâu chọn phần cứng tương thích.
- Khi máy chủ cũ của bạn đã quá cũ. Tiết kiệm tiền mua thiết bị nhưng trả bằng tiền điện và bằng rủi ro hỏng linh kiện không còn bán trên thị trường.
Câu hỏi thường gặp
TrueNAS có thật sự miễn phí không
Bản cộng đồng miễn phí và đầy đủ tính năng lưu trữ. Hãng cũng bán thiết bị đã lắp sẵn kèm hỗ trợ cho doanh nghiệp cần cam kết. Với hướng tự dựng thì chi phí phần mềm bằng không, bạn chỉ trả tiền phần cứng và ổ.
Máy chủ cũ bao nhiêu năm thì còn dùng được
Máy năm tới bảy năm tuổi thường vẫn đủ sức làm kho lưu trữ, vì công việc này không đòi CPU mạnh. Hai thứ cần kiểm là bộ nguồn còn tốt không và có nâng được RAM lên mức cần thiết không. Cũng nên tính tiền điện, vì máy chủ đời cũ chạy liên tục tốn hơn NAS bán sẵn nhiều lần.
Có cần RAM có sửa lỗi không
Không bắt buộc, hệ thống vẫn chạy với RAM thường. Nhưng nên có với dữ liệu quan trọng, vì ZFS tin vào dữ liệu đọc từ bộ nhớ, và một bit lỗi trong RAM có thể được ghi xuống đĩa như dữ liệu hợp lệ. Máy chủ cũ thường đã sẵn có loại RAM này.
Có mở rộng dung lượng sau này được không
Được, bằng cách thêm một nhóm ổ mới vào kho. Việc thêm ổ lẻ vào nhóm đã có thì hạn chế hơn nhiều và tùy phiên bản. Vì vậy hãy lên kế hoạch dung lượng cho ba năm ngay từ đầu thay vì tính mở rộng dần.